Sitemap  |  Index  |  Disclaimer    NL  |  EN   

Na de eerdere adviezen over vaste biomassa, Nederland duurzaam aan kop - advies over duurzaamheidscriteria vaste biomassa en het eerdere Biobased economy: duurzaam en duidelijk brengt de Commissie Corbey in januari 2012 een derde advies over dit thema uit. 

 

Hieronder vindt u het advies. Behalve aan de Staatssecretaris van IenM is het ook aangeboden aan de Minister van EL&I. U kunt het advies ook downloaden via de knop rechtsboven aan deze pagina.

 

 

Betreft:                  Duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa voor elektriciteit

Datum:                   16 januari 2012

 

 

Geachte heer Atsma,

 

De Europese richtlijn Hernieuwbare Energie schrijft voor dat in 2020 in Nederland minimaal 14% van het totale energieverbruik duurzaam is. Energie opgewekt uit biomassa zal voor Nederland een cruciale rol spelen bij het behalen van dit doel.

 

In eerdere adviezen heeft de Commissie Duurzaamheidsvraagstukken Biomassa (Commissie Corbey) aangedrongen op verplichte duurzaamheidseisen om de duurzaamheid te waarborgen van de grootschalige inzet van biomassa voor elektriciteit en gas. Op dit moment gelden de verplichte duurzaamheidscriteria in Europese regelgeving alleen voor biotransportbrandstoffen en vloeibare biomassastromen voor elektriciteit, maar nog niet voor vaste biomassa. De Europese Commissie beraadt zich momenteel over de noodzaak om ook duurzaamheidscriteria op te nemen in de richtlijn Hernieuwbare Energie en de richtlijn Brandstofkwaliteit voor vaste biomassastromen voor elektriciteit.

 

Duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa voor elektriciteit zijn nodig om vier redenen.

Ten eerste moet worden gegarandeerd dat de biomassa die wordt ingezet inderdaad duurzaam is en geen schade toebrengt aan bijvoorbeeld bossen of de bodemkwaliteit. Zonder garantie op duurzaamheid is er geen maatschappelijke acceptatie van bio-energie.

Ten tweede zijn duidelijke duurzaamheidscriteria nodig voor het vertrouwen van investeerders. De komende jaren moet enorm veel worden geïnvesteerd in de benodigde infrastructuur. Bedrijven die nu investeren in biomassa moeten zeker weten dat hun product ook over enkele jaren nog gewaardeerd wordt als duurzaam. De overheid moet hiervoor verantwoordelijkheid nemen door duidelijk te maken onder welke voorwaarden biomassa aangemerkt kan worden als duurzaam.

Ten derde zijn duidelijke criteria cruciaal om de biomassa markt tot ontwikkeling te brengen. Er is veel biomassa nodig. Om de doelstelling voor 2020 in het Nationale Actieplan Hernieuwbare Energie te halen moet de huidige productie duurzame energie uit biomassa tot 2020 worden verdrievoudigd. De sector heeft in de Green Deal Energie-Nederland afgesproken de huidige productie tot 2015 in stand te houden. Dit betekent dat voor de noodzakelijke verdrievoudiging slechts vijf jaar de tijd is. Om dit te realiseren is het noodzakelijk dat voor biomassa een commodity market komt. Er is een transparante markt nodig waar biomassa zonder handelsbelemmeringen verhandeld kan worden.

Ten slotte is een gelijk speelveld tussen de sectoren nodig. In een biobased economy kunnen biomassastromen zowel voor transportbrandstoffen, als voor elektriciteit en gas, als voor materialen worden ingezet. Een consistente set duurzaamheidscriteria ongeacht de toepassing is cruciaal.

 

Duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa worden bij voorkeur geldig binnen de hele Europese Unie en vastgelegd in Europese regelgeving. De marktpartijen onderschrijven de noodzaak voor duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa. Zij hebben het Initiative Wood Pellets Buyers (IWPB) opgericht, een internationaal samenwerkingsverband van Europese energiemaatschappijen waarin 80% van de markt vertegenwoordigd is. Het IWPB streeft standaardisering van contracten na. Een belangrijk onderdeel hiervan zijn duurzaamheidscriteria voor biomassa.

 

Helaas is de Europese Commissie nog niet volledig overtuigd van de noodzaak voor Europese criteria. Mogelijk beslist de Europese Commissie begin 2012 dat in Europese regelgeving geen verplichte duurzaamheidseisen worden gesteld voor vaste biomassastromen voor elektriciteitsproductie. De Commissie Corbey vindt dit zeer zorgelijk. Door duurzaamheidseisen aan de markt over te laten, op basis van vrijwilligheid, ontstaat een tweedeling in de markt van duurzame en niet-duurzame biomassastromen. Marktpartijen vragen juist om helder en transparant beleid dat geldt binnen de hele EU.

 

Terecht pleit de Nederlandse regering bij de Europese Commissie voor duurzaamheidscriteria voor vaste en gasvormige biomassa in de Europese Richtlijn voor hernieuwbare energie. Wij doen een beroep op de Nederlandse regering om hierop te blijven aandringen, en te beargumenteren waarom Europese duurzaamheidscriteria hard nodig zijn. Indien de Europese Unie niet komt met voorstellen wordt de duurzaamheid van biomassa onvoldoende gewaarborgd. Wanneer  verschillende landen dan nationaal duurzaamheidseisen gaan vaststellen ontstaat een lappendeken van nationale wetgeving, regels en initiatieven, die de interne markt en de handel in biomassa belemmert. Die lappendeken bemoeilijkt later ook de invoering van Europese duurzaamheidscriteria op het moment dat de Europese Commissie alsnog tot actie wil overgaan. Zo verliest de sector twee keer. Een lappendeken van initiatieven is echter naar de mening van de Commissie Corbey altijd nog beter dan geen criteria. Zonder duidelijke duurzaamheidscriteria is het vertrouwen in biomassa broos en zijn bedrijven kwetsbaar.

 

Daarom kan Nederland in deze ongemakkelijke situatie het beste zelf initiatief nemen. Wij adviseren een twee-sporenaanpak die bestaat uit:

 

• Een aankondiging dat Nederlandse duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa uiterlijk in per 1 januari 2014 bij wet verplicht worden – tenzij de Europese Commissie eerder met een initiatief in deze komt.
• Een vrijwillige afspraak met de sector voor de periode tot 1 januari 2014 om te waarborgen dat biomassa die ingezet wordt in de elektriciteitssector duurzaam is. Daarbij kan voortgebouwd worden op de afspraken binnen de Green Deal Energie-Nederland waarin al vanaf 2012 duurzaamheidscriteria voor vaste biomassa worden toegepast.

 

Dit initiatief zou een duidelijk signaal zijn van Nederland aan de Europese Commissie dat Europese wetgeving op dit gebied noodzakelijk is. Bovendien biedt dit duidelijkheid naar de markt, en komt dit de uniformiteit van de biobased economy ten goede.

 

De Commissie Corbey staat nog steeds achter haar eerdere adviezen om aansluiting te zoeken bij de duurzaamheidscriteria zoals deze in de Renewable Energy Directive (RED) zijn opgenomen. De RED criteria zijn echter geformuleerd voor biotransportbrandstoffen. Bij toepassing op vaste biomassastromen is op enkele punten een vertaling of verduidelijking nodig. Het ‘Initiative Wood Pellets Buyers‘ baseert zich op de RED criteria, en heeft zorg gedragen voor deze noodzakelijke vertaling. De Commissie Corbey adviseert om in regelgeving uit te gaan van dit marktinitiatief als startpunt, en om vervolgens te streven naar een geleidelijke verbetering van de duurzaamheidscriteria tot het niveau zoals bijvoorbeeld geformuleerd in de NTA 8080. Dit kan door een ambitieus maar haalbaar tijdpad vast te leggen voor verdere verbetering van de duurzaamheidscriteria. Juist omdat hier verschillende keuzes mogelijk zijn  is Europees  beleid essentieel.

 

Deze brief is, naast aan u, ook gestuurd aan de Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie.

 

Graag zijn wij bereid om in een gesprek deze brief nader toe te lichten.

 

Hoogachtend,

 

 

Dorette Corbey

 

Voorzitter Commissie Duurzaamheidsvraagstukken Biomassa